Momenten
Momenten in drie lagen
Prehistorie
De neanderthalers van Spy
In 1886 vinden twee onderzoekers in een grot bij Spy de skeletten van twee neanderthalers, samen met hun stenen werktuigen en botten van uitgestorven dieren. De vondst helpt bewijzen dat de neanderthaler een echte, oude mensvorm was.
De eerste boeren in Haspengouw
Rond 5300 v.Chr. vestigen de eerste boeren zich op de vruchtbare leemgronden van Haspengouw. Ze bouwen langhuizen, zaaien graan, houden vee en maken aardewerk met bandversiering. Hun komst verandert voorgoed hoe mensen hier leven.
Oudheid
Caesar en de Belgen
Tussen 57 en 53 v.Chr. onderwerpt Julius Caesar de stammen in het noorden van Gallië, die hij Belgen noemt. De Nerviërs en later de Eburonen onder Ambiorix bieden hevig verzet. We kennen het verhaal bijna alleen uit Caesars eigen boek.
Tongeren, een Romeinse stad
Kort voor het begin van onze jaartelling ontstaat Atuatuca Tungrorum, het latere Tongeren, aan de grote weg van Bavay naar Keulen. Het wordt de hoofdplaats van de Tungri en een venster op hoe onze streken Romeins werden.
Met Kaft PlusHet edict van Milaan
In 313 spreken de keizers Constantijn en Licinius in Milaan af dat iedereen in het Romeinse Rijk vrij mag geloven, ook christenen. Na eeuwen van wisselende vervolging krijgt de kerk haar bezittingen terug en een plaats in het rijk.
Met Kaft Plus
Middeleeuwen
Amandus en de kerstening van onze streken
In de 7e eeuw trekt de missionaris Amandus door het Scheldegebied, met steun van de Frankische koning. Hij sticht kloosters in Gent en Elnone. De kerstening verloopt traag, met dwang en met vermenging van oude en nieuwe gewoonten.
Met Kaft PlusKarel de Grote wordt keizer
Op kerstdag 800 kroont paus Leo III de Frankische koning Karel in Rome tot keizer. Karel heerst over een groot deel van West-Europa, ook over onze streken. Zijn rijk is gebouwd op oorlog, geloof en een nieuwe bloei van leren.
Met Kaft PlusDe Guldensporenslag
Op 11 juli 1302 verslaan Vlaamse stedelijke milities bij Kortrijk het ridderleger van de Franse koning. Een overwinning van voetvolk op ridders, die later uitgroeide tot een Vlaams symbool.
Met Kaft PlusDe Zwarte Dood
Tussen 1347 en 1351 trekt de pest door Europa en doodt een groot deel van de bevolking. Mensen zoeken verklaringen: sommigen geselen zichzelf, anderen geven de Joden de schuld en vermoorden hen. De paus veroordeelt die beschuldigingen.
Met Kaft PlusDe Bourgondische Nederlanden
In 1384 erft hertog Filips de Stoute van Bourgondië het graafschap Vlaanderen. Hij en zijn opvolgers brengen bijna alle gewesten van de Lage Landen onder één huis, met rijke steden, een schitterend hof en schilders als Jan van Eyck.
Met Kaft PlusDe drukpers van Gutenberg
Rond 1454–1455 drukt Johannes Gutenberg in Mainz een Latijnse Bijbel met losse metalen letters. Binnen vijftig jaar staan er drukpersen in honderden Europese steden, ook in Aalst, waar Dirk Martens in 1473 begint.
Met Kaft Plus
Nieuwe tijd
Columbus en de Taíno
Op 12 oktober 1492 bereiken de schepen van Christoffel Columbus een eiland in de Bahama's. Hij denkt dat hij in Azië is. Voor de Taíno, die er wonen, begint een verovering die hun wereld binnen enkele decennia bijna vernietigt.
Met Kaft PlusLuther en de reformatie
Op 31 oktober 1517 stuurt de monnik en professor Maarten Luther 95 stellingen tegen de handel in aflaten naar zijn aartsbisschop. Zijn kritiek groeit uit tot een breuk in de westerse kerk, met gevolgen tot vandaag.
Met Kaft PlusDe trans-Atlantische slavenhandel
Van de 16e tot de 19e eeuw verschepen Europese handelaars ongeveer 12,5 miljoen tot slaaf gemaakte Afrikanen naar Amerika. Ze moeten werken op plantages en in mijnen. Ook handelaars en bedrijven uit de Lage Landen deden mee.
Met Kaft PlusKarel V, van Gent tot Brussel
Karel V, in 1500 geboren in Gent, wordt heer van de Nederlanden, koning van Spanje en keizer. Hij maakt de Zeventien Provinciën tot één geheel en treedt op 25 oktober 1555 in Brussel af voor zijn zoon Filips II.
Met Kaft PlusDe Beeldenstorm
Op 10 augustus 1566 vernielen calvinisten na een hagenpreek bij Steenvoorde de beelden van een klooster. In enkele weken trekt de golf door de Nederlanden. De koning antwoordt met Alva en de Raad van Beroerten.
Met Kaft PlusDe val van Antwerpen
Op 17 augustus 1585 geeft Antwerpen zich over aan Alexander Farnese, na een lang beleg met een brug over de Schelde. Tienduizenden protestanten trekken weg naar het Noorden, en de Nederlanden groeien uit elkaar.
Met Kaft Plus
Nieuwste tijd
De slag bij Waterloo
Op 18 juni 1815 verslaan het leger van Wellington en het Pruisische leger van Blücher ten zuiden van Brussel de Franse keizer Napoleon. Zijn rijk is voorbij. Onze streken horen dan al bij het nieuwe Verenigd Koninkrijk der Nederlanden.
Met Kaft PlusDe Belgische Revolutie
Na een opera in de Brusselse Muntschouwburg breekt in augustus 1830 onrust uit tegen koning Willem I. Na de Septemberdagen wordt België onafhankelijk, krijgt het in 1831 een grondwet en wordt Leopold I koning.
Met Kaft PlusDe trein Brussel–Mechelen en de industrie
Op 5 mei 1835 rijdt tussen Brussel en Mechelen de eerste trein voor reizigers van het Europese vasteland. Het jonge België wordt een van de eerste industrielanden ter wereld, met steenkool, staal, spoor en zware arbeid, ook van kinderen.
Met Kaft PlusCongo onder Leopold II
Van 1885 tot 1908 is de Kongo-Vrijstaat het persoonlijke bezit van koning Leopold II. Voor rubber en ivoor worden Congolezen gedwongen tot arbeid, met gijzelingen, geweld en verminkingen. Na internationaal protest neemt België het land over.
Met Kaft PlusDe IJzer onder water
Eind oktober 1914 zetten Belgische soldaten de vlakte tussen Nieuwpoort en Diksmuide onder water door de sluizen open te zetten. Het Duitse leger raakte er niet meer door, en het front lag daar vast tot 1918.
Met Kaft PlusKazerne Dossin
Van 1942 tot 1944 was de Dossinkazerne in Mechelen het verzamelkamp van de SS voor België. Van hieruit vertrokken 28 treinen met ongeveer 25.000 Joden en ruim 350 Roma en Sinti, vooral naar Auschwitz-Birkenau. Weinigen kwamen terug.
Met Kaft Plus
Eigen tijd
Het verdrag van Rome
Op 25 maart 1957 tekenen België, Nederland, Luxemburg, Frankrijk, West-Duitsland en Italië in Rome de verdragen voor een Europese Economische Gemeenschap en voor Euratom. Twaalf jaar na de oorlog bouwen vroegere vijanden een gemeenschappelijke markt.
Met Kaft PlusCongo onafhankelijk
Op 30 juni 1960 wordt Belgisch-Congo onafhankelijk. Premier Patrice Lumumba herinnert in een scherpe toespraak aan het onrecht van de koloniale tijd. Binnen enkele weken volgen muiterij, afscheiding en buitenlandse inmenging; in januari 1961 wordt Lumumba vermoord.
Met Kaft PlusDe maanlanding
Op 20 juli 1969 landde de maanlander van Apollo 11 op de maan. Neil Armstrong en Buzz Aldrin waren de eerste mensen die er rondliepen, terwijl Michael Collins in een baan rond de maan bleef. Honderden miljoenen keken mee.
Met Kaft PlusDe staatshervormingen
In 1970 erkent de Belgische grondwet voor het eerst cultuurgemeenschappen en gewesten. Het is de eerste van zes staatshervormingen die van de eenheidsstaat België tussen 1970 en 2014 een federale staat maken, met gemeenschappen en gewesten.
Met Kaft PlusDe val van de Muur
Op de avond van 9 november 1989 gingen de grensovergangen in de Berlijnse Muur open, na een verwarde persconferentie. Duizenden Oost-Berlijners trokken naar het westen. Een jaar later was Duitsland weer één land.
Met Kaft Plus